Ana Sayfa
DİLİMİZİ KORUYALIM, ONA SAHİP ÇIKALIM
TÜRK DİLİ SEVDALILARININ BULUŞMA YERİ
Cevap Gönder
Fiillerde 3. kisi tekil/çogul
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 Şub 2007
Bildiriler: 53
Şehir: Frankfurt/Main
Alıntıyla Cevap Gönder
Türkçedeki çoğul kullanımı ile hâlâ problemim var. Aşağıdaki örnekler ne gibi bir soruya cevap olabilir?


(1) Nikâh günümüzde annem babam kaza geçirmişti.


(2) Nikâh günümüzde annem babam kaza geçirmişlerdi.


(3) Nikâh günümüzde annem babam kaza geçirmiştiler.


Şimdiden çok teşekkür ederim.

Bilge
Kullanıcı kimliğini gösterBilge tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Site Sorumlusu

Kayıt: 29 Ekm 2004
Bildiriler: 1514
Şehir: Frankfurt
Alıntıyla Cevap Gönder
Bilge Hanım, bu konuda ne deseniz haklısınız. Kafasına kuma gömen ve dilin gelişiminde, kullanımında işleyişin farkında olmayanlar inatla kurallar sıralamaya çalışıyor. Oysa Türkçe artık öznenin çoğul olması durumunda yüklemi çoğul yazma zorunluluğuna bağlı olmaktan kurtulmuştur. Bu zorlama tamemn gereksiz hâle gelmiştir. Bu konuyu daha önce işlediğim yazımda örneklerle açıklamaya çalışmıştım. Bağlantıyı aşağıda vereceğim.

Verdiğin örnek cümlelerin tabii ki ilki en güzel ve doğru olanıdır. Sanırım sizce de en uygun bu ki 1. sıraya yerleştirmişsiniz.

(1) Nikâh günümüzde annem babam kaza geçirmişti.

İzninizle küçük bir değişik yapmak istiyorum:

(1) Nikâh günümüzde ONLAR kaza geçirmişti.

Sanırım bu değişiklikle konuyu daha açık olarak aktarabilmişizdir.

Konuya ilişkin yazıya ulaşmak için lütfen burayı tıklayınız.


Konuyu tekrar gündeme getirdiğiniz için ben teşekkür ederim.

Sonsuz saygılarımla

_________________
BİRİMİZ HEPİMİZ, HEPİMİZ DİLİMİZ İÇİN. tm
Kullanıcı kimliğini gösterTahsin MELAN tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderE-mek gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 Şub 2007
Bildiriler: 53
Şehir: Frankfurt/Main
Alıntıyla Cevap Gönder
Değerli Tahsin Bey,

Cevabınız için çok teşekkür ederim. Gönderme yaptığınız linki de tıklayarak yazdıklarınızı okudum. Buna rağmen – özür dilerim – sorularım açıklığa kavuşmadı.

Çoğul özneden sonra AYNI cümlede çoğul yüklemin de kullanıldığı az değil. Anadili Türkçe olan bunca Türkün hata yapmasını kabul edemiyorum.

Dört arkadaştılar (Azir Nesin, Mahmut ile Nigâr, 134)

Genel seçimler ve yerel seçimler oldukça farklı amaçlara yöneliktirler (Toktamış Ateş, 68’li, 97)

Bu renksiz yüzde boyalı dudakları kıpkırmızıydılar (Nazım Hikmet, YE, 13)

Meselâ Cenâb beyefendiyi konuşurken bütün Türkler anlarlar (Ömer Seyfettin, DKY, 123)

-le- fiilleri kelime dağarcığımızda en kalabalık fiil ailesini teşkil ederler (Tahsin Banguoğlu, Türkçenin Grameri, 1974: 214)

Olacak bu ya, oraya gidecek dört yolcu otomobile binmişler, beşinci yolcuyu beklerlermiş (Aziz Nesin, SGS, 10)

Ama halk arasında ana bir ve baba bir (ama özellikle ana bir) kardeşlere genellikle üvey kardeş denir. Hattâ bazı sözlüklerimiz de kelimeye bu anlamı yüklemişlerdir, ama bu kesinlikle yanlıştır (Şiar Yalçın, Doğru Türkçe, Istanbul 2003: 66)

[…] her yerde, Türk öğretim üyeleri ders vermektedir. Bu bilim elçilerimiz yüzümüzü ağartmaktadırlar (TA, 68’li, 49)

Vapurlar gelir, iskeleye küt diye çarparak yanaşırlardı. (Hatiboğlu, V., 1972. Türkçenin Sözdizimi (Türk Dil Kurumu Yayınları 353). Ankara. S. 125)

Bazı kadınlar kaş göz hokka gibi, çok güzeller, ama insanda hiçbir duygu uyandırmıyorlar (Duygu Asena, AGD, 17)

Meselâ Almanya’da türlü lehçeler konuşulur. Bir de yazı dili vardır. […] Bunu bütün Almanlar öğrenirler, konuşurlar ve yazarlar (Tahsin Banguoğlu In: TDİ V, 83)

Fakat benim esas aradığım -lArDI – -DIlAr farkıdır:

Binlerce yıl önce bizim atalarımız da doğuya gitmek yerine batıya gitselerdi, bizim atamız siz olurdunuz (www. Kenthaber.com/Sayfalar/haber)
Ecevit ve iki yardımcısı 2 yıl daha dişlerini sıksaydılar … (www.tercumangazete.com)

Internetten bulduğum bir örnek:

Ceddin deden, neslin baban Ceddin deden, neslin baban Hep kahraman Türk milleti Ordularin, pekçok zaman Vermistiler dünyaya san Türk Milleti Türk Milleti Ask ile sev ... (www.turkumusic.com/mehter.htm)

Neden vermişlerdi diye kullanılmamış?

Zahmetleriniz için şimdiden teşekkür eder, iyi günler dilerim.

Bilge
Kullanıcı kimliğini gösterBilge tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 Şub 2007
Bildiriler: 53
Şehir: Frankfurt/Main
Alıntıyla Cevap Gönder
Bir misal daha:

Aslında „Türk“ olmak da çok saygın bir şey değildi. Padişah efendilerimiz genellikle yabancı (Hıristiyan) kadınları hareme kabul eder, devşirmeleri askeri ve sivil bürokraside çalıştırır, Türk kökenli olanlarla da „Etrakı biidrak“ (akılsız Türkler) diye dalga geçerlerdi. Tabii Türkler Osmanlı’dan pek hazzetmezdi (Türker Alkan in: Radikal, 23.08.2003/5)
Kullanıcı kimliğini gösterBilge tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 Şub 2007
Bildiriler: 53
Şehir: Frankfurt/Main
Alıntıyla Cevap Gönder
Bir tane daha:

Sinirlerinizin kuvvetine inanıyorum Halit Cemil, dedi. – Eskiden daha da sağlamdılar, dedim (Nazim Himet, YE, 37)
Kullanıcı kimliğini gösterBilge tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Fiillerde 3. kisi tekil/çogul
Bu yazışma ortamında yeni konular açamazsınız
Bu yazışma ortamında bildirilere cevap veremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri değiştiremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri silemezsiniz
Bu yazışma ortamında anketlerde oy kullanamazsınız
Tüm saatler GMT +2 Saat  
1. sayfa (Toplam 1 sayfa)  

  
  
 Cevap Gönder  
Yeni Sayfa 2