Ana Sayfa
DİLİMİZİ KORUYALIM, ONA SAHİP ÇIKALIM
TÜRK DİLİ SEVDALILARININ BULUŞMA YERİ
Cevap Gönder
ÜRÜN ADLARINDAKİ YABANCILAŞMA
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 15 Ekm 2004
Bildiriler: 331
Şehir: Bursa
Alıntıyla Cevap Gönder
Ürün adlarında yabancı kökenli kelime kullanma özentisinin tek amacı var: Daha "gösterişli" olabilmek. Böyle olunca daha iyi pazar payı yakalanacağı, daha çok satış yapılacağı ve daha saygın, özgün olunacağı yönündeki düşüncelere günümüzde hemen hemen her ticari kuruluşta rastlıyoruz.

Yabancı kelime kullanınca daha gösterişli ve daha özgün (!) olunacağı yönündeki çarpık düşüncenin nasıl geliştiği konusu uzun bir inceleme gerektirir. Biz burada bu sorunun ana sebeplerine bakalım:

1980 sonrası (özellikle 1985'ten sonraki) ekonomik gelişmeler,daha önceki yıllarda epey yüksek olan gümrük duvarlarını bir anda alçalttı. Bunun ekonomik sonuçlarını çözümlemek tabii ki, ekonomi uzmanlarına düşer.

Konunun bizi ilgilendiren kısmına gelirsek; gümrük duvarlarının alçalması, yabancı ürünlerin yurdumuza hızla girmesine yol açtı. Bu yabancı ürünler doğal olarak kendi yabancı adlarıyla ve savsözleriyle (slogan) geldi. Bugün tabelalara “yapışan” yabancı adlar işte tam bu zamanlarda artmaya başladı.

Yabancı ürünlerin kullanımı hızla arttı. Yabancı ürünlerle yerli ürünlerin karşılaştırılmaya başlandığı bu süreç içinde insanlarda bir kanı oluştu: Yabancı ürünler “kaliteli”; yerli ürünler “kalitesiz.”

Bu düşüncenin en somut örneklerini gençlerin giyim tercihlerinde görebiliriz. Bazı gençler tam bir marka tutkunudur. Yerli ürünleri giymek / kullanmak sıradanlıkla eşdeğer sayılır. Yabancı adların doldurduğu bir giyecek her zaman için daha güzeldir onlara göre.

İşte bu düşünce biçimi yalnızca bazı gençler arasında sınırlı kalmadı, toplumun bütününe yayılmaya bağladı o yıllarda.

Tek amacı daha çok para kazanmak olan bazı kişiler, insanlardaki değişen tercih önceliğini çok iyi çözümlediler. İnsanların yabancı ürünlere olan bu tutkusunu kendi kazançlarına dönüştürmenin etkili bir yolunu buldular: Bir ürün yerli de olsa, artık yabancı bir ad ve yabancı bir savsöz taşıyacaktı. Hatta ürünlerin üstünde bile yabancı kelimeler cirit atacaktı:

Giyeceklere baktığımızda:
“bebek” “baby”e, “genç” “young”a, “güzel” “best”e, “sevinç” “happy”e…dönüştü.

collection, club, number one, magic, cool…ile tanıştı giyeceklerimiz.

Artık, bedenlerimiz de small, medium, large, x-large, xx-large oldu.

“Ürünlerdeki Türkçeyi Yok Etme Timi” amacına da ulaştı böylece. “Türkçe kelime = yerli ürün” demek olduğuna göre artık adlar / savsözler yabancılaştırılmalıydı. Yerli ürünler artık yabancı adlarla süslenecekti. Böylece herkes o ürünleri gözü kapalı alacaktı. Eeee ne de olsa yabancı üründü (!) bunlar.

“Ama, ya Türkçemiz. Güzel Türkçemizi bizimle özdeşleşen giyeceklerimizden de mi kovacağız?” diye o zamanlarda da haykıranlar oldu. Ama, boşuna. Hiçbirini dinlemedi para avcıları!!! Paranın geçici güzelliği, Türkçemizin eşsiz güzelliğine tercih edildi.

İş o dereceye geldi ki, işporta sergilerinde çok ucuza satılan ürünlerin adlarında bile artık Türkçeden eser yoktu. Hem yabancı (!) hem de ucuz!!! Kim almaz ki?

Benim verdiğim örnekler yalnızca giyecekler ile sınırlıdır. Diğer ürünlerde Türkçenin nasıl katledildiğini hayal etmek hiç zor değil. En saygın markalarımızdan olan Ülker’in ürün adlarındaki yabancılaşma bile korkunç boyutlardadır. Basın-yayın kuruluşlarının yazılı – görüntülü araçlarında, mobilya markalarında, yiyecek-içeceklerde, spor malzemelerinde…ve buraya sığdıramayacağımız diğer bütün ticari alanlarda Türkçemiz çoktan unutulmuştur.

Biz, Türkçeci olarak bu tür olaylara karşı tepkisiz ve sessiz kalamayız.

Bu konuda neler yapabiliriz? Ne tür çözümler geliştirebiliriz? Arkadaşlardan görüşlerini buraya eklemelerini diliyorum.


Ozan Aydın
Kullanıcı kimliğini gösterOzan Aydin tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
ÜRÜN ADLARINDAKİ YABANCILAŞMA
Bu yazışma ortamında yeni konular açamazsınız
Bu yazışma ortamında bildirilere cevap veremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri değiştiremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri silemezsiniz
Bu yazışma ortamında anketlerde oy kullanamazsınız
Tüm saatler GMT +2 Saat  
1. sayfa (Toplam 1 sayfa)  

  
  
 Cevap Gönder  
Yeni Sayfa 2