Ana Sayfa
DİLİMİZİ KORUYALIM, ONA SAHİP ÇIKALIM
TÜRK DİLİ SEVDALILARININ BULUŞMA YERİ
Cevap Gönder
ÖSYM
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 11 Ksm 2006
Bildiriler: 107
Şehir: Ankara
Alıntıyla Cevap Gönder
Merhabalar,

Uzun süredir yazmyyordum. Bir durum aklyma takyldy bir süredir. Sizlerden bilgi almak istedim.

Konuyu do?ru yere açty?ymdan ve konunun daha önce burada ele alynmady?yndan emin de?ilim. Yalnyz, ÖSYM'nin öncülü?ünü etti?i (Böyle dü?ünüyorum.) "test" kavramyndaki seçenekler, abecemize uygun bir ?ekilde syralanmyyor.

"A, B, C, D, E" ?eklinde syralanan harflerin, "A, B, C, Ç, D" ?eklinde syralanmamasy durumunu anlayamyyorum.

Bu konu hakkynda, ÖSYM'ye bir e-posta göndermeden önce (sitede e-posta adresi bulamadym gerçi), sizlerin görü?lerini merak ettim.

Acaba, güzelim "Ç" harfimiz, teknolojiye mi uygun de?il?

_________________
Her zaman Türkçe...
Kullanıcı kimliğini gösterOnur BALCI tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderMSNM
?, Ç, ?: Abecemizin Ayrycaly Harfleri
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 19 Şub 2005
Bildiriler: 289
Şehir: Yarımca-Körfez/Kocaeli
Alıntıyla Cevap Gönder
Arkada?lar,


Latin kökenli olan Fransyz abecesinde de bizdeki gibi özel imli harfler var. Biri de ç olan bu harflerin sesletimleri, abecedeki ana harflerle aynydyr. Dolayysyyla, Fransyzlar, harfle yapylan syralamalarda bu özel harfleri kullanmazlar. Ama bizde böyle mi? C ile ç, ancak ceviz ile çilek birbirine ne kadar benziyorsa i?te o kadar benze?ir. Yani? Yanisi, bu iki harfimizi birbirine ye?leyemeyiz. Ç’yi yok sayanlar, Türkçeye ‘Fransyz kalmy?’ olurlar; hem de, öyle böyle de?il, katyksyz!...

Yeri gelmi?ken, Türkçedeki yozla?ma ve yabancyla?manyn ara?tyrylarak Türk dilinin korunmasy için alynmasy gereken önlemlerin belirlenmesi konusunun TBMM’de görü?ülmesi dolayysyyla yazdy?ym bir yazyyy sunayym:

<<Bir Meclis Ara?tyrmasynyn Öncesinde...

?, Ç, ?: Abecemizin Ayrycaly Harfleri



Türkiye Büyük Millet Meclisi, 25 Aralyk 2007 günkü birle?iminde, Türkçedeki yozla?ma ve yabancyla?manyn ara?tyrylarak Türk dilinin korunmasy için alynmasy gereken önlemlerin belirlenmesi amacyyla Meclis ara?tyrmasy açylmasyna karar vermi?ti. Konuya ili?kin TBMM Genel Kurul Tutanaklaryny okuyanlar görmü?tür, Meclis ara?tyrmasy açylmasyna ili?kin önergelerin bu ön görü?mesinde söz alan milletvekillerinden Sayyn Alim I?yk ile Sayyn Fatma Nur Serter, dilimizin aldy?y yaralary syralarken pek önemli bir olguya da parmak bastylar: abecemizde yer almayan q, w, x harflerinin kullanylyyor olmasy.

Sayyn I?yk, bu konuda, (...) Türkçe önemli bir dünya dilidir. Peki, sorunlary yok mu? Elbetteki çok sayyda sorunu bulunmaktadyr. Geçen dönemde kurulan bir komisyonun, di?er arkada?larym da bazylaryny dile getirdiler, önemlilerini syralady?y birçok sorunu yazyly hale gelmi?tir. Örne?in, bunlardan birkaç tanesini de de?inilmeyenlerini ben söyleyeyim: Tabii, yabancy kelime kullanma özentisi önde gelen sorunlardan birisi. Türkçede bulunmayan yabancy i?aretlerin kullanylmasy. Y?te ‘ve’ yerine ‘and’ ve benzeri i?aret var. Alfabemizde bulunmayan ‘x, q’ ve ‘w’ harflerinin kullanymy. (...) dedi.

Sayyn Serter’in dedikleri de ?unlar: (...) Ben beklerdim ki, bugün burada konu?ma yapan Sayyn Bakan ve geçmi?te onun hocasy olan Sayyn Birinci, dilimizin Baty dillerinin boyunduru?u altyna girmesinden duyduklary kaygylary, endi?eleri ve bundan nasyl kurtulaca?ymyzy dile getirsinler; bununla ilgili çözüm önerilerini Türkiye Büyük Millet Meclisiyle payla?synlar. Umarym, gelecekte bunlary i?itme imkânyna sahip oluruz.
Dildeki yozla?mayla ilgili çok sayyda örnek verildi. Alfabemizde ‘q’, ‘x’ ve ‘çift v’ ya da ‘w’ harflerinin bulunmayy?yndan kaygylanan bazy yöneticiler, alfabemizde var olan, bir ayrycalyk ve çe?itlilik olan ‘?’ ve ‘ç’ harflerinin Türkçeden dy?lanmasyna her nedense hiçbir tepki göstermiyorlar. Büyük kentlerde artyk, tabelalara bakty?ynyzda, ‘simitçi’lerdeki ‘ç’ harfinin yerini ‘c’ ve ‘h’ harfinin; ‘pa?a’ kelimesindeki ‘?’ harfinin yerini de ‘s’ ve ‘h’ harflerinin almakta oldu?unu görüyoruz. Byrakynyz dilimizdeki ku?atmayy, alfabemiz ku?atylyyor de?erli milletvekilleri, alfabemiz ku?atma altyndadyr. (...)

*
Sayyn vekillerimiz ne denli haklylar. ‘Harf’ dedi?imiz, küçücük bir im; ama yapty?y yykyma bakyn siz. Virüs de çok çok küçük bir ?ey... Bu virüsleri dilimize bilerek ya da bilmeyerek sokanlara Bir Sormaca Dolayysyyla diyerek bir örnek vermek istemi?tim geçen yylyn Kasym ayynyn ortalarynda:

«Ç, Ü, ?…

Müjdeler olsun, Yalykavak’ta artyk Yngiliz abecesi de kullanylyyor; ona ‘Fransyz abecesi’ falan da diyebilirsiniz... Buranyn belediyesi q, w, x harflerini buyur etti, ç, ü, ?, ?, y, ö'yü ise çöpe atty. Kanyty my? Düzenledi?i sormaca...

Üç buçuk yyl önceydi, bir yaz günü bizim Yalykavak’ta Kenan Evren Caddesi’ni tyrmanyrken birden gözüme çarpmy?ty da ?a?kynlyklar içinde kalmy?tym: 'Residence Derwisch' diye bir levha… “Ulan” demi?tim kendi kendime, “bu ne i?tir?!... A?ustos syca?y beynimi sulandyrmy? olmasyn!?...” Yok, hayyr, beynime bir ?eycik olmamy?ty: çevremdeki her ?ey bildi?im gibiydi. Yalnyzca ve yalnyzca, bu yoku?u her çyky?ymda içimde belli belirsiz bir kyskanma duygusuna yol açan ‘Dervi? Bey Kona?y’ levhasy gitmi?, yerine i?te o yazynyn yer aldy?y görkemli ?ey gelmi?ti… Tek bir dile sy?dyrylamayacak, nasyl diyeyim, uluslararasy bir laf öbe?iydi bu.

‘Residence Derwisch’ karma?ykly?ynyn bir tamlama oldu?unu iyi kötü anlamy?tym: Yngilizcenin ya da Fransyzcanyn tamlama kurallaryna uygun bir ?ey olabilir miydi? Olabilirdi... Ylk anda böyle dü?ünmü?tüm. Böyle dü?ünmü?tüm, ama içim rahat etmemi?ti; kendimce akyl yürütmeye ba?lamy?tym: “Birinci sözcük, evet, kesinlikle Yngilizce; i?i, ikincideki ‘w’ bozuyor.” Kysa bir duraklama ve ardyndan gelen duraksamadan sonra da “Hele dur yahu, birdenbire kestirip atma; belki senin dü?ünemedi?in bir ?ey vardyr i?in içinde” demi?tim. Ne olabilirdi ki?! Örne?in ?u olamaz myydy: belki adam, Yngilize, Fransyza, Almana ortak bir sesleni?te bulunmak istemi?tir? Öyle ya, ‘residence’ sözcü?ü de ‘Derwisch’ sözcü?ü de bu insanlaryn dilinde benzer biçimde yazylyyor de?il miydi: residence/résidence/Residenz, dervish/derviche/Derwisch... Y?te bu kadardy...

“Ortak bir sesleni?te bulunma iste?i”ne bir açyklyk getireyim: yurdumuzda ta?ynmaz edinme yary?yna giren yabancylaryn gözdelerinden biri de Yalykavak. Yngilizler ba?ta geliyor… Y?te, konak sahibi vatanda?ymyz, akyllyca bir i? yapmy?, malyny o görkemli uluslararasy ad altynda görücüye çykarmy? olamaz myydy?... “Y? bilenin, kylyç ku?ananyn” sözü bo?una my söylenmi?ti?...
***
Bugün…

Yyl 2007; yine Yalykavak’tayym. Aylardan Ekim… Yalykavak Belediyesi bir sormaca (soru?turma, anket) düzenlemi?; türlü ba?lyklar altynda hem?ehrilerin belediye hizmetlerine, çevresel/toplumsal vb. konulara ili?kin görü?lerini saptamaya çaly?yyor. Sorular kimi yerde a, b, c, ….. diye syralanmy?, kimi yerde de 1, 2 ,3, ..... diye. Kimi yerde ise seçenekler öylesine yazylyvermi?; yani, ne harf kullanylmy? ne de sayy…
“Bunda ne varmy?” diyeceksiniz, “alty üstü bir kasaba belediyesi; biçimsel olarak da teknik olarak da içerik olarak da dört dörtlük bir sormaca düzenlenmi? olmasy beklenemez.” Y?te yanyldynyz! ‘Residence Derwisch’ olgusunun zuhur etmesinden bu yana bizim kasaba öyle böyle de?il, pek büyük bir geli?me göstermi? bulunuyor. ?undan belli, artyk Yngiliz abecesi kullanylyyor burada. Kanyty my? Y?te Belediyemiz’in sormacasy: ç, ü, ?, ?, y, ö harfleri çöpe atyldy, q, w, x harfleri buyur edildi.»


*
Sayyn Serter ne diyor? Alfabemizde ‘q’, ‘x’ ve ‘çift v’ ya da ‘w’ harflerinin bulunmayy?yndan kaygylanan bazy yöneticiler, alfabemizde var olan, bir ayrycalyk ve çe?itlilik olan ‘?’ ve ‘ç’ harflerinin Türkçeden dy?lanmasyna her nedense hiçbir tepki göstermiyorlar.
?u rastlantyya bakyn, yazyma ?’li, ç’li bir ba?lyk koymu?um. Bir nedeni yok; öylesine...>>

* * *
Bu yazym 5 Ocak 2008 tarihini ta?yyor. Ve geldik bugüne... Türkçedeki yozla?ma ve yabancyla?manyn ara?tyrylarak Türk dilinin korunmasy için alynmasy gereken önlemlerin belirlenmesi amacyyla Meclis ara?tyrmasy açylmasyna ili?kin önergelerin TBMM’de görü?ülmesinin üzerinden tam bir yyl geçti. Bir hafta üç gün de fazlasy var. Syfyra syfyr, elde var syfyr... ?uraya buraya yabancy ad verme kepazeli?inin sürüp gidece?inin anla?yldy?y bir saygysyzlyk, bilinçsizlik, özensizlik ... ortamynda, ‘A, B, C, D, E ?eklinde syralanan harflerin, A, B, C, Ç, D ?eklinde syralanmamasy durumu’nu anlamayacak ne var!?... E?er Fransyz ya da bilmem ne abecesinde ç olsaydy da biz onu harfle yapylan syralamalarda kullanmasaydyk, evet, bunu anlamak zor olurdu.

Bu konuda son bir diyece?im daha var:

Arkada?lar, sizleri böyle iç içe geçmi? karanlyk yazylary okumak zorunda byraktym; özür dilerken, bizleri bu duruma dü?ürenler utansyn, diyorum, ba?ka bir ?ey demiyorum.



Not: TBMM'de yapylan söz konusu görü?melerin ayryntylaryny merak edenlere: http://www.tbmm.gov.tr/tutanak/donem23/yil2/ham/b04101h.htm (bkz. 4'üncü oturum. YK)

_________________
İnal Karagözoğlu
Kullanıcı kimliğini gösterİnal Karagözoğlu tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderKullanıcının web sitesini ziyaret et
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 May 2005
Bildiriler: 84
Alıntıyla Cevap Gönder
Yyi günler
Türkçeseverler

Ben geçen ay bu konuda ÖSYM'ye bir tane e-ileti gönderdim bile ama tabii ki cevap gelmedi. Yyllarca beynimizi böyle uyu?turmu?lar i?te. Hadi biz daha körpe çocuklar her söyleneni yuttuk da velilerimize ve ö?retmenlerimize ne oluyor? Milletçe bir beyin yykamaya my maruz kalyyoruz?

Sevgiler

Her zaman bir " D "?ykky vardyr
Kullanıcı kimliğini gösterGökmen Erdoğan tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 11 Ksm 2006
Bildiriler: 107
Şehir: Ankara
Alıntıyla Cevap Gönder
Sayyn Ynal Karagözo?lu Ustam,

"Karanlyk yazy" dedi?iniz yazynyzy büyük bir merakla okudum. Te?ekkür ederim.


Gökmen Bey,

Bugün ben de ö?rencilerin test manty?yyla yeti?tirilmesine katkyda bulundum; onlary test synavy yaparak! Madem ba?larynda SBS denen bir synav var. Ben de bu test düzenine katkyda (?) bulunayym dedim.

Seçenekleri "A, B, C, Ç" ?eklinde syralayynca, ö?rencilerim sorulardan önce buna dikkat ettiler. Bir ö?rencim; "Neden böyle?" diye sorunca, benden önce söz alan ö?rencimin birisi; "Türkçemizde 'Ç' harfi de var." deyince sevindim. Demek ki bunun farkynda olan bir ö?rencim var ve bundan sonra di?er ö?rencilerim de bunun farkyna varacak; ama bu tür synavlarda bu syralama de?i?ecek mi, benim pek ümidim yok açykçasy.

Sa?lykla kalyn.

_________________
Her zaman Türkçe...
Kullanıcı kimliğini gösterOnur BALCI tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderMSNM
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 16 May 2005
Bildiriler: 84
Alıntıyla Cevap Gönder
Sevgideğer
Onur BALCI

Size binlerce kez teşekkürler. Sizin bu uygulamanız bir devrimdir inanın benim böyle bir şansım yok ama ben de bir kısa kollunun üzerine A B C Ç D şıklarını yazıp dolaşıyorum örnek olsun diye.

Siz bu uygulamanızı lütfen her duruma rağmen devam edin o çocuklardan birisi ebette gelecekte bu düzeni yıkacaktır. Durmak yok!

Teşekkürler.

Her zaman bir 'D' şıkkı vardır.
Kullanıcı kimliğini gösterGökmen Erdoğan tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönder
Türk Dili Sevdalısı

Kayıt: 11 Ksm 2006
Bildiriler: 107
Şehir: Ankara
Alıntıyla Cevap Gönder
Ben teşekkür ederim.

Her zaman devam edeceğimden şüpheniz olmasın.

_________________
Her zaman Türkçe...
Kullanıcı kimliğini gösterOnur BALCI tarafından gönderilen tüm bildirileri bulÖzel bildiri gönderMSNM
ÖSYM
Bu yazışma ortamında yeni konular açamazsınız
Bu yazışma ortamında bildirilere cevap veremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri değiştiremezsiniz
Bu yazışma ortamında bildirileri silemezsiniz
Bu yazışma ortamında anketlerde oy kullanamazsınız
Tüm saatler GMT +2 Saat  
1. sayfa (Toplam 1 sayfa)  

  
  
 Cevap Gönder  
Yeni Sayfa 2