Prof.  Dr.  Hamza  ZÜLFİKAR

ÖZ GEÇMİŞİ

 

                   1941'de Bitlis'te doğan Hamza Zülfikar, Bitlis'in yerlisi olup bu ilin eski ve köklü bir ailesi olan Zülfikarlar’dandır.

 

ÖĞRENİMİ

        İlk ve orta öğrenimini Bitlis'te tamamladı. 1958'de Bitlis Lisesinden mezun oldu. 1959-1960 öğretim yılında Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesinin Türk Dili ve Edebiyatı Bölümüne kaydoldu. XV. yüzyılda yazılmış Kısasü'l-Enbiya  adlı yazmanın bir bölümünün dil özelliklerini bitirme tezi olarak hazırladı. 1964'te bu Fakülteden mezun oldu. Türk Dil Kurumunun açmış olduğu memurluk sınavını kazandı ve burada bir yıl çalıştıktan sonra Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesinin Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünde açılan asistanlık sınavında başarılı görüldü. Bu göreve 1965 yılında atandı. “Pekiyi” notu ile derecelenen Çağatayca Bir Kur'an Tefsiri adlı doktora teziyle 14.12.1970 tarihinde "edebiyat doktoru" unvanını aldı. Türkiye Türkçesinde Ses Yansımalı Kelimeler I. c: İnceleme, VI-282 s., II. c.: Sözlük, X-320 s. adlı doçentlik tezini hazırlayarak sınava girdi. Doçentlik sınavının bütün aşamalarını başararak 28.4.1982 tarihinde “pekiyi” dereceyle doçent oldu. 01.12.1988 tarihinde yayınları  ve bililmsel çalışmaları yeterli bulunarak Yeni Türk Dili Ana Bilim Dalının profesörlük kadrosuna atandı.

 

ASKERLİK

        16 aylık askerlik görevini Ekim 1971 - Ocak 1973 tarihleri arasında Sarıkamış'ta yerine  getirdikten sonra Fakültedeki işine geri döndü.

 

YURT İÇİ GÖREVLERİ

        Fakültedeki asistanlık görevinin yanında Ankara Üniversitesine bağlı Türkçe Kursunda yabancı uyruklu öğrencilere ders verdi.

        1750 sayılı Kanun'un 46. maddesi uyarınca 1976-1977 öğretim yılında bir yıl süreyle Fırat Üniversitesinde görev yaptı.

Fakültedeki öğretim faaliyetinin yanında 1980 yılından itibaren  Türk  Ansiklopedisi’   nin yayımlanmasında Başredaktör Yardımcısı olarak çalıştı. Millî Eğitim Bakanlığının çıkardığı bu ansiklopedinin tamamlanıp ortaya konmasında yardımcı oldu.

 2547 Sayılı Kanunun 40. maddesi uyarınca l982 yılında Yüzüncü Yıl Üniversitesinde gönüllü kurucu öğretim üyesi olarak görev aldı ve haftada 10 saat ders verdi .Ayrıca Van'daki Eğitim Yüksek Okulunun Müdürlüğünü de yürüttü. Kanunun öngördüğü süre içinde Yüzüncü Yıl Üniversitesindeki görevini tamamlayarak Ankara Üniversitesine döndü.

10.10.1983'ten 05.10.1989'a kadar 6 yıl süreyle Rektörlüğe bağlı bulunan Türk Dili Bölümü Başkanlığını yaptı.

        Eskişehir'de bulunan Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesinin Türkçe ders kitabını hazırlamakla görevlendirildi. Prof. Dr. Hasan Eren ile birlikte bu fakülte için Türk Dili ders kitabını hazırladı.

Yüksek Öğretim Kurulunca hazırlatılan Türk Dili  ve Kompozisyon Bilgileri  adlı ders kitabına Cümle Bilgisi bölümünü yazdı.

        1983 yılında atanmış olduğu Yeni Türk Dili Ana Bilim Dalı Başkanlığını hâlen devam ettirmektedir. Bu ana bilim dalının öğretim üyesi olarak lisans, yüksek lisans ve doktora derslerini vermektedir. Bunun yanı sıra öğrencilere lisans, yüksek lisans ve doktora tezleri yaptırmaktadır.

        Bugüne kadar 15 öğrencinin yüksek lisans, 10 öğrencinin doktora tezini yönetti. Hâlen 3 öğrencinin yüksek lisans, 6 öğrencinin doktora tezini yönetmektedir. Biri Türkmenistanlı, biri Bosnalı ve biri de Arnavut olan üç yabancı öğrencinin doktora tezlerini yönetti. Bu kişiler ülkelerindeki üniversitelerinde görev aldılar.

        11.05.1992 tarihinde Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Başkanlığına  atandı. Bu görevi üç yıl sürdü.

        Türk Dil Kurumunun aslî üyesi olarak bu Kurumda birçok yayının ortaya konmasında görev aldı. İmlâ Kılavuzu çalışmalarına katıldı. Kılavuzun 1996 ve 2000 baskılarının hazırlanmasına katıldı. Türkçe Sözlük 'ün 1988 yılı baskısını Prof. Dr. Hasan Eren, Prof. Dr. Nevzat Gözaydın, Prof. Dr. İsmail Parlatır ve Prof. Dr. Talat Tekin ile birlikte yayıma hazırladı. Ardından okullar için plânlanan Okul Sözlüğü'nü Prof. Dr. İsmail Parlatır ve Prof. Dr. Nevzat Gözaydın ile birlikte yayımladı. Bu arada Türkçe Sözlük’ün yeni baskısının hazırlanmasına katıldı ve sözlük, 1998 yılında yayımlandı. Türkçe Sözlük’ün  kelime sayısı yapılan katkılarla  75 bine madde başına ulaştırdı. Taramalar devam etmektedir. Son taramalarla kelime sayısı 80 binin üzerine çıkmıştır.

        Hamza Zülfikar,  Türk Dil Kurumu Terim Bilim ve Uygulama Kolu Başkanlığını yürütmüştür. Burada İmlâ Kılavuzu, Kısaltmalar ve çeşitli terim sözlükleri üzerinde çalışmıştır.

        7 yıl boyunca  Türk Dil Kurumu Başkan Yardımcılığı görevini de yürütmüş, kısa bir sürü de Türk Dil Kurumu Başkanlığın vekâleten yürütmüştür. Bu  görevin yanı sıra Devletin çeşitli birimlerindeki üst düzey toplantılara Türk Dil Kurumu temsilcisi  olarak katılmıştır.

         4000  devlet memuruna yazışma, imlâ, Türkçe kursları vermiştir.                   

        Adana, Kilis, İzmir, Van, Bitlis, Bayburt, Balıkesir, Konya, Karaman, Ankara, Çorum, Malatya gibi illerde alanı ile ilgili çeşitli konferanslar verdi. Bu illerdeki Türk Dili ve Edebiyatı öğretmenlerine dilde ve imlâdaki gelişmelerle ilgili bilgi aktardı, onların sordukları soruları cevaplandırdı.

        Hamza Zülfikar 2001 yılında Türk Dil Kurumundaki bütün görevlerinden istifa edip ayrılmış, şimdi ise yalnızca Türk Dil Kurumunun bilim kurullarının toplantılarına katılmaktadır.

        12 Eylül 1980 tarihinden sonra, henüz tamamlanamamış ve yarım kalmış Türk Ansiklopedisi ele alınmıştı. Kurulan yeni yayın heyeti içinde H. Zülfikar da görevlendirilmişti. Burada Redaktörlük ve Başredaktör Yardımcılığı yaptığı 1981-1983 yıllarında bu görev yanında, Türk Ansiklopedisi'nde Ünlü (266.fask.), Ünsüz (266.fask.), Ünlü uyumları (266.fask.), Ünsüz uyumu (266.fask.) gibi  alanıyla ilgili bazı maddeler  yazdı.

 

ÜYE OLDUĞU KURULUŞLAR

   Türkiye İlim ve Edebiyat Eserleri Sahipleri Meslek Birliği (İLESAM) üyesi.

   Türk Dil Kurumu Asli Üyesi

   Bitlis Eğitim ve Tanıtma Vakfı  kurucu üyesi

YURT DIŞI GÖREVLER

             1975'te Universty of California'nın davetlisi olarak 10 ay süreyle Amerika Birleşik Devletleri'ne gitti ve adı geçen üniversitede Türkçe dersleri verdi. Bu arada Amerikan kütüphanelerinde alanıyla ilgili araştırmalar yaptı.

1985-1986 ders yılının ilk yarısında, Hollanda Hükûmetinin davetlisi olarak bu ülkeye gitti. Nuts Akademisinde 4 ay süreyle Türk Dili dersleri verdi ve bu bölümün programlarının oluşturulmasına katkı sağladı. Ders notlarını hazırladı. Bu arada Hollanda'daki okul çağı çocukları için hazırlatılmış olan kitapları inceleyerek bir rapor düzenledi ve oradaki  Eğitim Bakanlığına sundu.

                   2-10 Haziran 1991 tarihleri arasında görevli olarak Arnavutluk Tiran Üniversitesini ziyaret etti. Burada Şemsettin Sami üzerine bir konferans verdi.

                   19-27 Temmuz 1992 tarihinde Dışişleri Bakanlığı kanalıyla Özbekistan'a gitti. Bu süre içinde Bilâl Şimşir ve Prof. Dr. Sema Barutçu ile birlikte bu ülkedeki yeni harflere geçme çalışmalarına bağlı olarak Türkiye'deki tecrübelerden kendilerine bilgi aktardı.

                   1998'de Kırgızistan'daki Manas etkinliklerine katıldı.

                   1999'da Azerbaycan'da Dede Korkut etkinliklerine katıldı.

                   İran'daki Türk büyük elçisinin düzenlediği Yunus Emre Sempozyumu'na Prof. Dr. İsmail Ünver ile birlikte katıldı ve bir konuşma yaptı.

 

                                                                                    YAYINLARI

KİTAPLAR

 

Hamza Zülfikar, Yabancılar İçin Türkçe Dilbilgisi, Ankara Üniversitesi Türkçe Kursu Yayınları: IV Ankara 1969 ( Genişletilmiş 2. baskı 1976, 3. baskı  1980 )

 

Dr. Hamza Zülfikar, Yüksek Öğretimde Türkçe Yazım ve Anlatım, Ankara 1974 ( 2.

 baskı 1981, 3. baskı 1983, 4. baskı 1985 )

 

Dr. Hamza Zülfikar, Türkçede Ses Yansımalı Kelimeler  Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Türk Dİli ve Edebiyatı Bölümü, 1. cilt: inceleme 4+272 s.; 2. cilt: Sözlük X+327 s. 1980 (Türk Dil Kurumu yayınları içinde yayımlanmıştır.)

 

Prof. Dr. Hasan Eren, Doç. Dr. Hamza Zülfikar, Anayasa Sözlüğü, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Türk Dil Kurumu Yayınları: 519, Ankara 1985

 

Prof. Dr. Hasan Eren (İlk iki ünite), Doç. Dr. Hamza Zülfikar (Dört ünite), Editör: Y. Doç. Dr. Turhan Baraz, Türk Dili II, Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Yayınları No: 81, Ankara 1987

 

Prof. Dr. Hasan Eren (İlk iki ünite), Doç. Dr. Hamza Zülfikar (Altı ünite), Editör: Y. Doç. Dr. Turhan Baraz, Türk Dili I, Anadolu Üniversitesi  Açıköğretim Fakültesi Yayınları No: 111, Ankara 1987

 

Prof. Dr. Hasan Eren, Doç. Dr. Nevzat Gözaydın, Doç. Dr. İsmail Parlatır, Prof. Dr. Talat Tekin, Doç. Dr. Hamza Zülfikar, Türkçe Sözlük, 1. c. A-J, XXXVII+745 s.; 2. c. K-Z, 749-1679 s., Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Türk Dil Kurumu yayını, , Ankara 1988

 

Prof. Dr. İsmail Parlatır, Prof. Dr. Hamza Zülfikar, Prof.Dr. Nevzat Gözaydın, Okul Sözlüğü,Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Türk Dil Kurumu yayını, Ankara 1994

 

Doç.Dr. Hamza Zülfikar, Bitlis-Muş Yörelerinde Halk Kültürü, Atatürk ve Kuvayımilliye Hareketleri, Kemalist Birliği yayını, No: 15, Ankara, 1992.

 

Prof. Dr. Zeynep Korkmaz, Prof. Dr. Mehmet Akalın, Prof. Dr. Ahmet B. Ercilasun, Prof. Dr. Tuncer Gülensoy, Prof. Dr. Hamza Zülfikar, Prof. Dr. İsmail Parlatır, Pro.Dr. Dr. Necat Birinci, Türk Dili ve Kompozisyon Bilgileri, Yükseköğretim Kurulu yayını, Ankara, 1990.

 

Prof. Dr. Hamza Zülfikar, Terim Sorunları ve Terim Yapma Yolları, Türk Dil Kurumu yayını, Ankara, 1991.

 

 

Prof.Dr. Hamza Zülfikar, Devlet Memurları İçin Ders Notları ( İmlâ, telâffuz,Yazışma) (Baskıda)

 

Prof.Dr. Hamza Zülfikar , Terim Sözlükleri Bibliyografyası (Baskıda)

 

MAKALELER

Hamza Zülfikar, "Müştak Baba", Hisar Ağustos (1967)

 

Hamza Zülfikar, "Karamanoğlu Mehmet Beg", Türk Dili, 202 (1968) 407-410

 

Hamza Zülfikar, "Abdullah Tukay (1886-1913)", Türk Kültürü, 66 (1967)

 

Hamza Zülfikar, "Bitlis Halk Ağzından Derlenmiş Atasözleri, Alkış Kargış ve Bilmeceler" Türkoloji Dergisi, III / 1 1968

 

Dr. Hamza Zülfikar, "Ahmet Yesevî'den Hikmetler", Türk Kültürü, 124 (1973) Ankara, 208-212. s.

 

Dr. Hamza Zülfikar, "Cumhuriyet Döneminde Yurdumuzda Yapılan Türk Dili İle İlgili Kaynak Metinleri, Cumhuriyetin 50. Yıldönümü Anma Kitabı, 1974, 171-199. s

 

_______ , "Çağatayca Bir Kuran Tefsiri", Türkoloji Dergisi, VI. c. 1 (1974), 153-195. s.

 

_______ , "Van Gölü Çevresi Ağızlarının Özellikleri", Ömer Asım Aksoy Armağanı, (1978), 297-317. s.

 

________ , "Cümle Yapılarından Bir Örnek", Türk Dili, 398 (1985), 96-98. s.

 

________ , "Terimleri Açısından Teknik Dil", Türk Dili, 404 (1985), 60-64. s.

 

________ , "Atatürk, Muş ve Bitlis'in Geri Alınması", Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu yayını, Ankara, 1985.

 

 ________ , "Atatürk ve Gambos Dağı", Türk Dili, 407 (1985), 312-314. s.

 

_______ , "Mehmet Akif Ersoy'un Şiir Dili Üzerine", Türk Dili, 420 (1986), 512-520. s.

 

________ , "Mehmet Akif'in Şiirinde Söz Varlığı", Ölümünün 50. Yılında Mehmet Akif Ersoy' u  Anma Kitabı, Ankara Üniversitesi Rektörlüğü Yayınları, 75-82. s. Ankara, 987

 

________ , "Kadın, Hanım ve Benzeri Adlar Üzerine", Türk Dili, Ekim (1987).

 

_________, "70 Yıl Sonra Doğu'da Savaş Alanları", Bitlis Eğitim ve Tanıtma Vakfı Dergisi, (1988), 26-34. s.

 

________, "Günümüz Spor Terimlerine Bir Bakış", Türk Dili Sayı 436, 207-211 s., 1988

 

_______ , "Ata Sözü Terimi, Kaynağı ve İmlâsı", Türk Dili, Sayı 438, 321-328 s., 1988

 

________ , "İsa Savaş Spor Sözlüğü, Terimler ve Açıklamaları", Türk Dili, Sayı 453, 166-168. s., 1989.

 

__________, "Yeni Bir Dil Bilgisi Terimleri Sözlüğü Dolayısıyla", Türk Dili, Sayı 459, 61-93 s., 1990

 

_________ ,, "Eş Anlamlılık ve Ziya Gökalp'in Eş Anlamlılık İle İlgili Düşünceleri", Türk Dili, Sayı 463, 1-7 s., TDK., 1990

 

__________ , "Kültür Bakanlığınca Yapılan I. Türk Dili Kurultayı", Türk Dili, Sayı 466, TDK., 1990

 

_________ , "Hamza Eroğlu, Türk İnkılâp Tarihi, Yeniden Düzenlenmiş ve Genişletilmiş Yeni Baskı" 587 s. (Tanıtma) Ankara 1990. Türk Dili, Sayı 467, TDK., 1990

 

__________, "Günümüz Türkçesinden Bir Kesit", Millî Kültür, 38-40 s., 75 (1990)

 

_________ , "Arap Harflerinden Yeni Türk Harflerine" (Dil ve Alfabe Üzerine Görüşler adlı kitaptan), Ankara 1991

 

________ , “İmlâmızın Geçirdiği Evrelerden Örnekler” Türk Dili sayı 470,65-76 s. Türk Dil Kurumu l991

 

__________ , “Konuşlandırmak Sözü Üzerine” Türk Dili ,sayı 474,334-335, 1991

 

________ , “Bankacılık Terimleri Üzerine” Türk Dili sayı  483, 815-821 s.,1992

 

 ________ , "Değerlendirmeler-Mustafa Acar Sosyal Bilimler Sözlüğü" Türk Dili, Sayı 485, 965-968 s., 1992

 

_________ , "Türk Dili Kurultayı", Türk Dili, Sayı 486, 1030-1037 s., 1992

 

_________ , "Türk Dil Kurumu Uluslararası Türk Dili Kurultayı" 28.9-02.10.1992 (Haber)

 

_________ , "Doğu Anadolu Ağızlarında Zaman Kavramı Taşıyan -ıp / -ı Eki", Türkoloji Dergisi, X. C., Sayı 1, 113-115, Ankara 1992

 

_________ , Özbekistan'da Lâtin Harflerine Geçiş Süreci", Türk Dili, Sayı 489, Eylül 1992

 

____________ , Prof. Dr. Ali Şafak, Hukuk ve Emniyet Terimleri Sözlüğü", Ankara 1992 (Tanıtma).67- 71.s.

 

________ , "Faruk Sönmezoğlu, Y. Gökalp Yıldız, Dr. Ülke Arıboğan, Beril Dedeoğlu, Uluslararası İlişkiler Sözlüğü", İstanbul 1992 (Tanıtma).

 

_________ , "Dr. Hasan Akay, İslamî Terimler Sözlüğü", Türk Dili, Sayı 493, 63-66 s, 1993 (Tanıtma)

 

_________ , "Türk Cumhuriyetlerinde Lâtin Harfleri ve Yayımlanan Kitaplardan Örnekler", Türk Dili, Sayı 500, 134-154 s., 1993

 

________, "Terimleri Açısından Askerlik Mesleği", Askerî Tarih Bülteni Sayı 34, Şubat 1993

 

__________ , "Aziz Çalışlar-Tiyatro Kavramları Sözlüğü", Türk Dili,  501. sayı, 417-419 s., 1993 (Tanıtma)

 

________ , "Atatürk ve Harf İnkılâbı İçinde Tekirdağ'ın Yeri", Türk Dili,  503 sayı, 508-512 s., 1993

 

_________ , "Tekirdağ'da Harf İnkılâbının 65. Yıl Dönümü Kutlamaları", Türk Dili, Sayı 503, 552-554 s, 1993

 

________ , "Prof. Dr. Hasan Tahsin Banguoğlu ve Türkçecilik Akımı İçindeki Yeri",  Türkoloji Dergisi, C.XI S. 1-36 s., Ankara 1993

 

________ , "Faks", Türk Dili, Sayı 511, 57-58 s., 1994

 

________ Gözlem Altına Almak Sözü Üzerine, Türk Dili, Sayı 512, 123-124. s., 1994. 

 

_______ , "Bir Yazım Kılavuzu Dolayısıyla", Türk Dili, Sayı 514, 303-305 s., 1994

 

________, "İmlâ ve Terim Birliği", Türk Dili, Sayı 515, 424-428 s., 1994

 

_______ , "Okul Sözlüğü'nün Eleştirisi Üzerine", Türk Dili, Sayı 517, 20-24.s., 1995.

 

_________ , "Doğu Kökenli Kelimelerin Son Hecelerindeki Uzun Ünlülerin Kısalması", Türk Dili, Sayı 521,  435-448 s., 1995.

 

___________ , "Girişik Cümle Sorunu", Türk Dili, Sayı 522, 643-648 s., 1995.

 

_______ , "Takısız Ad Tamlaması Sorunu", Türk Dili, Sayı 523,  781-789 s., 1995.

 

________ , "Bainbridge, M., Dünyada Türkler (Çev.Mehmet Harmancı) Say Yayınları, İstanbul 1995", Türk Dili, Sayı 524, 948-951 s., 1995. (Tanıtma).

 

__________ , ""Bişkek'te Uluslararası Manas 1000 Kutlamaları", Türk Dili, Sayı 526, 1077-1083 s., 1995.

 

__________ , "Türk Dil Kurumunca Önerilen Karşılıklarla İlgili Görüşler", Türk Dili, Sayı 528, 1292-1294 s., 1995.

 

_________ ,  "Dilde Yozlaşma I" Türk Dili, Sayı 529, 3.-5. s., 1996

 

_________ ,  "Çağdaş Irak Türkmen Şiiri", Türk Dili, Sayı 531, 727.-773. s., 1996.

 

_________ , "Doğu Kökenli Kelimelerin İlk Hecelerindeki Uzun Ünlülerin Kısalması", Türk Dili, Sayı 532  1996

 

__________, “Yabancı Kökenli Kelimelerde Uzun Ünlü Aşınması veya Oluşması”, Türk Kültürü Araştırmaları Hrof.Dr. Z. Korkmaz Armağanı XXXII.c. 1-2 Ankara 196

 

_________ , "Doğu Kökenli Kelimelerde Kalın K Sesinden Kaynaklanan Söyleyiş Sorunları", Türk Dili, Sayı 534, 1267.-1273. s., 1996.

 

_________ , "Yer ve Millet Adlarına Dayanan Sözlerin Leksik Değerleri", Türk Dili, 277. - 279. s. 1996.

 

_________ , Hocam Prof. Dr. Vecihe Hatiboğlu, Türk Dili, Sayı 541, 104-110. s., 1997.

 

_________ , "Ömer Seyfettin Kültür-Sanat Haftası İstanbul ve Gönen'de Yapıldı", Türk Dili, Sayı 544, 444.s. 1997.

 

________ , "Karaman'da "Tarih Boyunca Türk Dili Bilgi Şöleni Yapıldı", Türk Dili, Sayı 546, 620. s. 1997.

 

________ , "Dil Bayramı Bilkent Üniversitesinde Kutlandı", Türk Dili, Sayı 551, 475.s.1997.

 

___________ , "Türkiye Bilişim Derneğinin Örnek Davranışı", Türk Dili, Sayı 552, 573. s., 1997.

 

_________ , "İbadet Dili Olarak Türkçe ve Atatürk'ün Bu Konudaki Düşünceleri", Türk Dili, Sayı 555, 179. s. 1998.

 

___________ , Saraybosna (Sarayevo)da Çıkmış En Eski Türkçe Gazete, Türk Dili, Sayı 564, 466-472. s., 1998.

 

_________ , Türk Cumhuriyetleriyle Kurulması Beklenen Ortak Dil Üzerine II, Türk Dili, Sayı 567, 179-183. s., 1999.

 

__________ ,”,Abidinpaşa, teoriken, âşık olmak, ekonomik , mekanik , takdir,bayi,gazete bayii, döndürmek Üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Okuyalım Türk Dili, Sayı 571, 589-593. s. 1999.

 

__________ , ", dekan, ikametgâh ,fonetik, çocuk ayakkabısı,İngilizce, baz almak, çoğun  üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, Sayı 572, 703-708 s. 1999.

 

________ , "sür’at, tel’in, mer’i, viyadük, parka, Gökçek’i, Özkök’ün, Kur’anıkerim,standart,etüt, metot üzerine Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, Sayı 573, 750-753. s. 1999.

 

_______ , " Osmanlı Türkçesi, gelenek, keyif almak, kulüp, lüks  üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 574, 856-859. s. 1999.

 

________ , " olay, esnaf, enkaz, evlât, milenyum, batı, hak (hakk) etmek, hak etmek, stiker, belgegeçer, emrivaki, eski, depremzede,   üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım  Türk Dili, Sayı 575, 962-964. s. 1999.

 

________ , " gerçekçilik,gelecekçilik, varoluşçuluk, simgecilik, sizinki can da, oldu mu, kokainden dövdüm, advantage card  üzerine^” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 576, 1033-1035. s. 1999.

 

_________ , " depremsel, evsel, bağlam,  y ünsüzünün etkisi,  kebap satıcılarının esesleri içerdeki delegelerden daha canlı  üzerine", Doğru Yazalım Doğru Konuşalım Türk Dili, Sayı 577, 28-30. s. 2000.

 

_________ , " teen-age,jenerasyon, geçmiş, mazi, tane, ayrıca, emektar, gidişat, çaydanlık, verimkâr, sürmedan, iğnedan, defa,kere, kez, kata  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 578, 117-120. s. 2000.

 

________ , " Operasyon, kânun, kâgir, sükût, Bakû, prensip  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 579, 219-221. s. 2000.

 

_________ , " mail olmak, eksik olmayın, başımla beraber,sefalar getirdin,üstüme iyilik sağlık,  yarım ağız, kol salmak,  Lân  Memet, Bir kere sürçen atın başı kesilmez üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 580, 315-317. s. 2000.

 

________ , " Game over, out of order, outlet, erkek takımı, hazır giyim, hazır giyimci, kişi  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 581, 415-417. s. 2000.

 

__________ , " Peremeci, peremecilik, duayen, iade etmek, işte, abi yaa, inanılmaz, inanmıyorum, cep to cep  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 582, 499-503. s. 2000.

 

________ , " Alfabe, M.Ö., M.S., yoğun, Türkiye Devleti ,ajansa düşmek, affedersiniz, ne içersiniz, hazır kahve, super soft  üzerine Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 583, 33-37. s. 2000.

 

____________ , "  Mutluyuz, son kararım, azıcık, çıkartma yapmak, orijinli, orijinal, orijinalite  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 584, 132-133. s. 2000.

 

_________ , " Hane,ev, gerçekleştirmek, olumlu  tepki  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 585, 233-238. s. 2000.

 

___________, " Sanat, aktivasyona geçmek, veyâ, rating, LPG, ISBN  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 586, 349-352. s. 2000.

 

_________ , " Jurnal, sutyen, eyalet, an  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 587, 462-465. s. 2000.

 

_________ , " On Kasım, umut etmek, etki etmek, salona teşrifleri  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 588, 596-599.s., 2000.

 

________ , " Millet, yaşamsal hayat, bilgilendirme toplantısı, motive etmek, motivasyon, kale gibi, müthiş ( acayip,korkunç ) güzel, fena hâlde  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 589, s.16-20, 2001.

 

_________ , " Şimdilerde, sayın, bay, hafızada derin izler bırakmak, caza evi, operasyon,kişi adlarının sonunda d/t ve t/d  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 590, 164-168. s. 2001

.

_________ , "  Diaspora  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 591, 2001.

 

________ ,  " Tekrardan aramak, emlâk, yayıntı, şayia, asitane, üstesinden gelmek, muhterem  üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, Sayı 592, 405-407.s., 2001.

 

_________,  "Mustafa Kemal Atatürk ve Türk Dili", Türk Dili,  Sayı 592, 379-383.s., 2001.

 

_________ , "Beyefendi, hanımefendi, sürü, bayan, teşriflerini, öğretim görevlisi, öğretim üyesi, hakketmek, hak etmek, ip ucu, diz siperi, baş sipeni, zeminlik üzerine”,  Doğru Yazalım Doğru Konuşalım", Türk Dili, Sayı 593, 542-546 s. 2001.

 

_________ ,  “Söz, tıpkıçekim, cür’et, cüz’i, mes’ul,  meş’um  üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım , Türk Dili, sayı 594, 640-645.s. 2001.

 

__________ , “Türkçenin İçinde Bulunduğu Sorunlardan Bazı Örnekler” Türk Yurdu  Şubat – Mart  2001 , 21.c. sayı  l62-l63

 

_________, ” Söz, tıpkıçekim, cür’et, mes’ul, meş’um  üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 594.sayı, 640-645.s. 2001

 

 

________ , “Pakistan, hous party, brunch, %18’ler, %2’ler, aşağılık kompleksine düşmek,  antibatı. Kâbil üzerine”,Türk Dili

 

_________ , “Kasım, kasımpatı,KKTC, hibe Faik, Sait, kasım, Vak’a üzerine”, Türk Dili, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, 600.s. Aralık 2001

 

_______ ,”Atatürk, Türkçe Eğitim ve Cumhuriyetin Temelleri”, Yabancı Dilde Eğitim

.Sempozyum Bildirileri. Tartışmalar, Türk Yurdu yayınları 2001 Ankara 29-38.s.

 

_________ , “Depresyon, global, globalleşmek, küreseleşmek, globalizm, kontör, trıaş, kılavuz, bilim insanı, bilim kadını, bilim adamı üzerine”, Doğru Yazılım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 601,sayı,Ocak 2002

 

______ , “Kalın "K" Ünsüzünün Okunuşundan Kaynaklanan Sorunlar”, Kütür Bakanlığı, Türkçenin Dünü, Bugünü, Yarını Uluslararası Bilgi Şöleni- Bildiriler, 7 – 8 Ocak 2002, Ankara, 295-304.

 

_______ , “İdrak, apostrof, Beyşehir, Nutuk, failimeçhul üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 602.sayı Şubat 2002

 

________ , “Hocam Prof. Dr. Vecihe Hatiboğlu”, Türkloji Dergisi  XIV.c.    2002

 

________ , “Prof. Dr. Zeynep Korkmaz’ın Öz Geçmişi” Prof. Dr. Zeynep Korkmaz Armağanı, Türk Dil Kurumu yayını (baskıda)

 

__________ , “Sözlü ve Yazılı Basının Türkçe Karşısındaki Tutumu” Kardelen 4. yıl, 4.sayı,  Ocak 2002

 

________ , “Miyop, -acak ( -ecek ) , ne, anchonman Üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili  , 603.s. Mart 2002

 

________ , “ Yer alan, hazır giyim, mal, maliye, tebrik etmek, takdir etmek, irsaliye, yayalık, trotuvar üzerine”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili , 604.s. Nisan 2002

 

________ , "Meslek Mensuplarının Adlarından Yapılmış Yer Adları", Prof.Dr. Sadık Tural Armağanı, Ankara 2002, 81-86 s.

 

________ , “Türk Basın Dili ve Sorunları”, Türkbilig Türkoloji Araştırmaları, 2002/3 (Nisan 2002), 245-250. s.

 

___________ ,  “Açış Konuşması, açılış, altını çizmek, telekonferans, bakış atmak üzerine”,Doru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili , 605.s. Mayıs 2002

 

___________ , “Tartı almak, büyüme eğrisi, meymenetli, meymenetsiz, ıtır, manşet, sürmanşet  üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili,  606.sayı, Haziran 2002

 

__________,  “Türk Terimcilik Tarihi İçinde Peyami Sefa”, Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 607.sayı. Temmuz 2002

 

_________ ,”Etmek, olmak, eylemek, kılmak yardımcı fiilleri ve hoca  üzerine”,Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili  607. sayı, Temmuz 2002

 

________ , “Small, medium, large, extra large, hizmet geçmek, kendine  zaman ayırmak, Türkçeyi katletmek üzerine”Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili  608. Sayı, Ağustos 2002

 

_______ , “Oto-, mobil, mobilize, gaza gelmek, modernite, dilsel üzerine”,Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 609.sayı, Eylül 2002

 

________ , “SSK’liye, TÜBİTAK’ın, ıslak mendil, kolonyalı mendil, sırındıraç, yonacak üzerine”Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 610. sayı Ekim 2002

 

________ , “Çörbilim, stok, blok, adrese teslim, Azerî, Azerbaycan, dikkatleriniz için teşekkür, hanımlar ve beyler üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 611. sayı, Kasım 2002

 

_______ , “Of road, olasılık, yemekçilik üzerine”Doğru Yazalım Doğru Konuşalım, Türk Dili, 612. sayı Aralık 2002

 

_________ , “Çeşmigül, yavaş çekim, sörf yapmak, acil eylem plânı, program, İstanbul, rüzgâr, albüm üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım Türk Dili, 613. Sayı Ocak 2003

 

_________ , “Yatık yazı, eğik yazı, italik yazı, italiklemek, bold, kriz, bakalım, duble yol üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım Türk Dili, 614. Sayı Şubat 2003

 

________ , “Irak Türkmen Türkçesi ve Sorunları” Türk Dili, 615. Sayı, Mart 2003

 

________ , “Tezkere, teskere, antialerjik, antiasit, antibalistik, antibiyotik, antibiyoz, antibranşiyal, antidamping, antidemokrat, antidemokratik, antidiüretik, antidromik, antidot, antiemperyalist, antiemperyalizm, antifaşist, antifaşizim, antifriz, antihijyenik, antihormon, antijen, antikapitalist, antikapitalizm, antikatot, antikiklon, antikoagülant, antikomünist, antikomünizm, antikodon, antikor, antimikrobiyal, antimisin, antimitotik, antimutagen, antinomi, antioksin, antioksidan,antiparalel, antipati, antipatik, antipetal, antiport, antipropaganda, antitisemit, antisemitist, antisemitizm, antisepal, antisepsi, antiseptik, antiserum, antisiklon, antispesifik, antitank, antiterminasyon, antiterör, antitez, antitoksit, antitoksin, antiviral üzerine” Doğru Yazalım Doğru Konuşalım Türk Dili 615. Sayı, Mart 2003

 

_________ ,“Sanrı, sayrı, sayrılar evi, Meclisimebusan üzerine” Doğru Yazılım Doğru Konuşalım Türk Dili, 616. Sayı, Nisan 2003

 

 

KONFERANSLAR,  BİLDİRİLER

(Son yıllardaki bildirileri içerir.)

 

_______ , "Tanzimat'ın Getirdiği Yeniliklerin Türk Dilindeki Yankıları", Tanzimat'ın 150. Yıldönümü Uluslararası Sempozyumu (Türk Tarih Kurumu, 31 Ekim-3 Kasım 1989)

 

_________ , "İmlâmızın Arap ve Lâtin Harfli Alfabelerde Geçirdiği Evreler", Seri Konferanslar (Türk Dil Kurumu, 29 Kasım 1990)

 

________ , "Batı ve Doğu Dillerinin Etkisi Altında Türkçe Çağdaş Türkçede Yabancı Dillerin Etkisi Paneli" (Türk Dil Kurumu, 13 Aralık 1990)

 

__________, "Türkçede Terim Konusu", I. Türk Dili Kurultayı III. Komisyon (25-28 Eylül 1990)

 

_________ , "Halka Dil Bilincinin Kazandırılmasına Çalışan Bir Dilci: Ali Şir Nevaî", Ali Şir Nevaî'nin 550. Yıldönümü Paneli (Türk Dil Kurumu 25 Nisan 1991)

 

_________ ,” Ciğer Taplaması” Beşinci Milletlerarası Yemek Kongresi Atatürk Kültür Merkezi Başkanığı yayını, Ankara 1994

 

_______ , "Sentaks Çalışmalarında Manas'tan Yararlanılabilir mi?" Manas Destanı ve Etkileri Uluslararası Bilgi Şöleni, 315-320s., Atatürk Kültür Merkezi Yayınları, Ankara 1995.

___________ ,” Atatürk, Türkçe Eğitim ve Cumhuriyetin Temelleri”  Yabancı Dilde Eğitim Sempozyumu Bildireleri, Tartışmalar, Türk Yurdu yayınları Ankara 2001

 

________, “Atatürk, Türkçe Eğitim ve Cumhuriyetin Temelleri”Türk Ocakları Genel Merkezince düzenlenen Yabancı Dilde Eğitim adlı sempozyumda sunulmuştur. 02.07.2001

 

________ , “Türk Basın Dili ve Sorunları”, Türkbilig Türkoloji Araştırmaları, 2002/3 (Nisan 2002), 245-250. s.

 

______ , “Kalın "K" Ünsüzünün Okunuşundan Kaynaklanan Sorunlar”, Kütür Bakanlığı, Türkçenin Dünü, Bugünü, Yarını Uluslararası Bilgi Şöleni- Bildiriler, 7 – 8 Ocak 2002, Ankara, 295-304.

 

________ , Teknik Terimler Açısından Türkçe TDK, 24 Nisan  2002

 

________ , Yazım Kılavuzlarındaki Tutarsızlıklar ve Yazım Birliği, Lefke Edebiyat Buluşması  2002 16 – 17 Mayıs 2002 Bilgi şöleni.

 

_________ , “Atatürk’ün Harf İnkılâbı İçindeki Yerine Genel Bir Bakış” 11 Temmuz 2002 günü Türk Dil Kurumundaki konuşma, Türk Dili 608.sası, Ağustos 2002

 

_________, Harf Inklâbının İlânından   Sonra Atatürk’ün Yurt Gezilerinde Tespit Ettiği

  Sorunlar, Sivas Kongresi I. Uluslararası Sempozyumu, 2-4 Eylül 2002

 

_________ , “Irak Türkmen Türkçesi ve Sorunları”, Türk Dil Kurumunda konuşma, 27 Şubat 2003

 

 

GÖREV ALDIĞI DEVLET KURULUŞLARI VE HİZMETLERİ

 

Yurt içi:

Ankara Üniversitesi Dilve Tarih Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim  üyesi ( hizmet yılı toplamı: 36 )

2547 Sayılı Kanunun İlgili maddeleri uyarınca Fırat Üniversitesi misafir öğretim üyeliği

Ankara Üniversitesi, Türk Dili Bölümü Başkanlığı ( 6 yıl )

Yeni Türk Dili  Ana Bilim Dalı Başkanlığı ( 15 yıl )

Türk Dili ve edebiyatı Bölümü Başkanlığı ( 3 yıl )

Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Yönetim Kurulu Üyeliği

Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Profesörler Kurulu, Profesör temsilciliği

Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Yayın Komisyonu Üyeliği

2547 sayı Kanunun  ilgili maddesi uyarınca Yüzüncü Yıl Üniversitesi misafir öğretim üyeliği

Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Yüksek Okulu Müdürü

Türk Dil Kurumu asli üyeliği

Başbakanlık Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kurulu Üyeliği ( 9 yıl )

Türk Dil Kurumu Terim Kolu Başkanlığı

Türk Dil Kurumu Başkan Yardımcılığı

Türk Dil Kurumu Başkan Vekili ( 13 . 11. 2000 – 17 . 04 . 2001)

 

Yurt Dışı

Amerika Birleşik Devletleri, University of California’da (Los Angeles ) misafir öğretim üyeliği

Holanda, Nuts Academia’da kurucu ve misafir öğretim üyesi

 

HİZMET VE TEŞEKKÜR BELGELERİ

 

Türk Dil Kurumu Hizmet Beratı

 

T.C. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Başkanlığı

 Teşekkür Belgesi

Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Teşekkür Belgesi

T.C. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilâtı Müşteşarlığı Hizmet ve Teşekkür Belgesi

T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Teşekkür belgesi

Türkiye Büyük Millet Meclisi Kültür, Sanat ve Yayın Kurulu Başkanlığı Teşekkür

 Belgesi 1 ve 2

Harp Akademileri Komutanlığı Millî Güvenlik Sempozyumu, Seminere Katılma

 Belgesi

 Türkiye Radyo – Televizyon Kurumu Genel Müdürlüğü Teşekkür Belgesi

 Türkiye Radyo – Televizyon Kurumu Genel Müdürlüğü, Antalya Bölge Müdürlüğü

Teşekkür Belgesi

 ALSAV Kültür Sanat ve Turizm Vakfı Teşekkür Belgesi

 Lefke Avrupa Üniversitesi Teşekkür Belgesi

 

DERSLER

          Son yıllarda yeniden düzenlenen programlara göre Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünde verdiğim dersler ve işlediğim konular aşağıdadır:

                LİSANS,  I .D ö n e m ( G ü z )

                Kelime Grupları ( Cümle bilgisine temel oluşturmak amacıyla kelimelerin cümlede oluşturdukları grupları özelliklerine göre belirleme ve bunları sınıflandırma) Bu ders  2002-2003 ders yılında yurt dışından dönen Doç. Dr. Halil İbrahim Usta tarafından verilecektir.

               

                Türkiye Türkçesi cümle bilgisi (  Bu derste uygulamaya ağırlık verilerek cümlenin yapıları ve türleri incelenmekte, ögeleri tespit edilmektedir)

               

                Eski Anadolu Türkçesi Grameri ( XIII. Yüzyıldan XVI. yüzyıla kadar Anadolu’da yazılmış  edebî eserlerin dili dil bilgisi açısından incelenmekte, tarihî sıraya göre görülen ses ve yapı değişiklikleri, imlâ farklılıkları ele alınmaktadır) Bu ders 2002 – 2003 ders yılında  yurt dışından dönen Doç.Dr. Halil İbrahim Usta tarafından verilecektir.

 

                Anadolu Ağızları ( Coğrafî olarak yaklaşık beş temel ağız özelliklerine göre  ayrılmış olan Anadolu’da konuşulan Türkçenin ses ve yapı özellikleri ele alınmakta ve bu ağızları temsil eden metinler üzerinde uygulamalar yapılmaktadır)

               

                Türkiye Türkçesi Ses bilgisi (  Türkçe kökenli kelimeler ağırlıkta olmak üzere  günümüz  Türkçesinde Türkçe ve doğu ve batı kökenli kelimelerin uğradıkları ses değişiklikleri incelenmekte ve buna bağlı olarak imlâ ve söyleyiş( telâffuz) konuları ele alınmaktadır)

               

                LİSANS II. D ö n e m ( B a h a r)      

                Türkiye Türkçesinin Söyleyiş Özellikleri  ( Günümüzde hızla bozulan ve yozlaşan söyleyişin Türkçe ve özellikle yabancı kökenli kelimelerdeki durumu ele alınmakta, bozulmaya yol açan sebepler üzerinde durulmakta ve bol örneklerle doğru söyleyişler uygulamalı olarak işlenmektedir.)

                Türkiye Türkçesinin Yapı Özellikleri ( Türkçenin ekleri tarihî özellikleri de göz önüne alınarak tek tek ele alınmakta, eklerin görevleri ve kelimeye kattıkları anlamlar üzerinde durularak işlenmekte, özellikle bu eklerden Cumhuriyet döneminde türetilmiş olanların yapıları incelenmektedir) Bu ders 2002 – 2003 ders yılında  yurt dışındandönen Doç. Dr. Halil ibrahim Usta atarafından verilecektir.

                Rumeli ve Kerkük yöresi Ağızları ( Anadolu ağızlarının bir uzantısı olan ve Anadolu dışında Bulgaristan’da Romanya’da, Batı Trakya’da, Kosova’da, Makedonya’da, Kıbrıs’ta, Kerkük, Musul, Erbil, Halep,Tebriz  yörelerinde  konuşulan Türkçenin ses  ve yapı  özellikleri metinlere dayalı olarak işlenmektedir. )

Türk Terimciliği ve Terim Türetme  Yolları ( İçinde yaşadığımız son yarım yüzyıl içinde  batı dillerinden Türkçeye giren yabancı kökenli kelimelerin Türkçe kelime köklerine dayanılarak karşılanmasında izlenecek yollar belinlenecek, terimler ses ve yapı özellikleri göz önüne alınıp işlenecek ve Türk terimciliğinin tarihi üzerinde durulacaktır) Bu ders önümüzdeki 2002 – 2003 ders yılında programa alınmaya çalışılacaktır.

 

YÜKSEK LİSANS DERSLERİ

                Her yıl değişecek program çerçevesinde  ve farklı yasıda öğrenciye asgari 4 saat yüksek lisans dersleri vermektedir.

 

DOKTORA DERSLERİ

                Her yıl değişen program çerçevesinde ve farklı sayıda ögrenciye asgari 4 saat doktora dersleri vermektedir.

 

 


Yazışma ortamına GiRiŞ  için lütfen tıklayın.

 

Ekran çözünürlüğünüzün 1024 X 768 olması önerilir / web tasarım: tahmel